بەقایی: نێوبژیوانان چالاکن؛ شەڕ و دانوستان بۆ یەک ئامانجە

ئیسماعیل بەقایی، وتەبێژی وەزارەتی دەرەوە لە کۆنگرەیەکی ڕۆژنامەوانیدا ڕایگەیاند: لە حەوتووی ڕابردوودا، لەگەڵ هەڵگیرسانی ئاگری شەڕ و ڕق و کینە لە دژی ئێران، ئەمریکا ژێرخانی ئێمەی لە باشووری وڵات و هەندێک شاری دیکە کردە ئامانج، بەم شێوەیە جارێکی دیکە لۆژیکی تێکدەرانەی ئەمریکای ئاشکرا کرد.

لە درێژەی قسەکانیدا وتی: هێرشکردنە سەر ژێرخانی مەدەنی و پرد و ناوەندە پزیشکی و خزمەتگوزارییەکان تەنها هێرشکردن نییە بۆ سەر چەند خاڵێکی سەر نەخشە. هێرشکردنە بۆ سەر مافی ژیان و ئاسایش و کەرامەتی مرۆڤ.

ئەوانەی ئێران بۆ چەند پارێزگا و شار و خاڵێک له سەر نەخشه بچووک دەکەنەوه ، هێشتا ڕاستی ئه م خاکه و شوناسه کەیان نه ناسیوه .ئێران کۆمەڵێک دوورگەی دوورەدەست نییە کە بەشێکیان بریندار بکرێن و ئەوانی دیکەش بە بێدەنگی بمێننەوە.

بەقایی زیادی کرد: وەڵامی ئێمە چی دەبێت ئەگەر ترەمپ لە داهاتوودا جارێکی دیکە داوای دانوستان بکاتەوە؟ ناوبراو ڕایگەیاند: پێداگری لەسەر دووانەیی دانوستان یان شەڕ، دیپلۆماسی یان شەڕ سوودی بۆ وڵاتەکەمان نییە. بیرکردنەوە لەوەی کە دیپلۆماسی بەرگری نکۆڵی دەکات یان بەرگری لەگەڵ دیپلۆماسیدا ناگونجێت، بە هیچ شێوەیەک لۆژیکی دروست نییە. دەبێت ئەوەمان لەبەرچاو بێت کە ئەوەی سەید عەباس دەیکات و ئەوەی سەید مەجید دەیکات یەک ئامانجیان هەیە. ئامانج لێی پاراستنی بەرژەوەندییە نەتەوەییەکانی ئێرانە.

هەندێک جار بە کەرەستەی بەرگری، هەندێک جار بە دیپلۆماسی و هەندێک جار هەردووکیان لە یەک کاتدا. ئەگەر پێت وایە دیپلۆماتکارەکان لەبەر ئەوەی لە فێڵی دوژمن دەترسن ئەم کارە بەجێدەهێڵن، ئەمە وا نییە. وەک ئەوە وایە بڵێین ئەوانەی لەسەر لانچەرەکان دانیشتوون بەرەی پێشەوە بەجێدەهێڵن، چونکە دەترسن لایەنی بەرامبەر تەکنەلۆژیای باڵاتری هەبێت. ئێمە لە ناو شەڕێکی نایەکسانداین. دیپلۆماتکارەکانی ئێوەش پابەندن بە بەرگریکردن لە بەرژەوەندییەکانی ئێران. دیپلۆماسی و مەیدان دوو باڵن و ئەگەر هەریەکەیان نەتوانن ئەرکی خۆیان لە بەرگریکردن لە ئێراندا جێبەجێ بکەن، ئەوا ئەرکی حوکمڕانیمان وەک پێویست ئەنجام نادرێت. هەروەک چۆن ئێمە بەرگری لە بەرگریکارانی ئێران دەکەین و شانازی بە بەرگریکارانی ئێرانەوە دەکەین لە سەر لانچەرەکاندا، دیپلۆماتکارەکانیش بە هەمان شێوە شایستەی بەرگرین.

سەبارەت بە گەشتەکەی عێراقچی بۆ قەتەر و دیدارەکەی لەگەڵ هاوتا قەتەرەکەی و ئەو گفتوگۆیانەی سەبارەت بە پلانی قەتەر بۆ ئاگربەست وروژێنراون، بەقایی ڕایگەیاند: خاڵی سەرەکی ئەوەیە کە ناوبژیوانان کار دەکەن و هەوڵ دەدەن ڕێگری لە پەرەسەندنی گرژییەکان بکەن، لەلایەکی دیکەشەوە گومانی تێدا نییە کە هیچ هەنگاوێک بۆ ڕاگرتنی تاوانەکانی ئەمریکا بەجێناهێڵین، لە کاتێکدا هێزە چەکدارەکانمان بە هێز وەڵام دەدەنەوە.

وەیشی پێشنیار لە ناوبژیوانەکانەوە کراوە و وەرگیراوە. خاڵی سەرەکی ئەوەیە کە هەم لەم ڕۆژانەدا دەزگای دیپلۆماسی چالاک بووە و هەم بیرۆکە لە هەندێک نێوەندگیرەوە وەرگیراوە.

ئەوەشی ڕاگەیاند کە هیچ زیندانییەکی ئەمریکی بەو تایبەتمەندیانەی کە ترەمپ باسی کردووە، لە زیندانەکانی ئێران ئازاد نەکراوە